X
تبلیغات
گنجینه علوم تجربی - مخصوص کوچولوهای تیزهوش
 
گنجینه علوم تجربی
مباحث مرتبط با علوم تجربی متوسطه اول برای معلمان و دانش آموزان عزیز
درباره وبلاگ


من یک معلمم من آب می شوم ، چون تکه های برف در پای سرو قامت آن کس که مثل برف یکرنگ و بی تکلف و آزاد و بی ریاست من آب می شوم آن هم بدون حرف چشمم نه بر کسی است که تقدیر می کند بیمم نه از کسی است که تحقیر می کند من یک معلمم
جمعه ششم مرداد 1391 :: 13:56 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

دراین پست به ارائه فرمول های مربوط به سایه ها و نیم سایه های تشکیل شده توسط چشمه نور گسترده می پردازیم...

در این باره از از روابط مثلثاتی کمک می گیریم:

در شکل مثلث OO'A با مثلث A"A'A متشابه است و همچنین مثلث AO'B متشابه B'A"O' می باشد.

نکته: در مورد چشمه نور گسترده، طول چشمه نور هم در نظر گرفته می شود.

untitled.png

یکشنبه هفدهم اردیبهشت 1391 :: 22:38 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

فنر سبکی را به دو نیمه ی کاملا مساوی تقسیم می کنیم و آن ها را مطابق شکل زیر ، به وزنه های هم جرم m1 و m2 وصل می کنیم . افزایش طول فنر 2 (نسبت به طول آزاد آن) چند برابر افزایش طول فنر 1 است ؟

ثابت فنر 1 را با k1 و ثابت فنر 2 را با k2 نشان می دهیم .فنر بالایی(1) وزن هر دو وزنه را تحمل می کند . اگر میزان کشیدگی آن را با x1 نشان دهیم ، داریم:

F1=(m1+m2) g و m1=m2=m است پس k1x1=2mg---->x1=2mg/k1   .

فنر 2 فقط در اثر وزن وزنه ی m2 کش می آید ، پس:

F2=m2g---->k2x2=mg-----> x2=mg/k2

از این دو محاسبه و اینکه فنر ها مشابهند و بنابراین k1=k2 نتیجه می گیریم که :x1=2x2----->x2=1/2 x1

با سلام خدمت همه دوستان عزیز و خصوصا علاقه مندان به مسابقات بین المللی فیزیکدانان جوان.

بگذریم از اینکه دانشگاه صنعتی امیرکبیر سنگ تمام گذاشت و با بدترین نحو ممکن میزبان دوره قبل این مسابقات شد.

بگذریم از اینکه دانشگاه ترجیح داد اسمش خودش را بالا ببره اما در عوض به عنوان بدترین میزبان انتخاب بشه!(گزارش مجله دانستنیها نیمه دوم مردادماه را حتما بخونید)

بگذریم از اینکه همه تو مراسم اختتامیه حضور داشتند غیر از کسانی که باید بودند (اگه کمی وقت می گذاشتید و می گشتید حتما خواجه حافظ را هم پیدا می کردید!)

  

بالاخره امسال با همه بدیهاش تمام شد اما لازم است بدانید میزبان مسابقات سال ۲۰۱۲ آلمان می باشد از این رو سوالات این مسابقات بر روی سایت قرار داده شده است تا هرچه سریعتر افراد بتوانند از زمان ها بهره برده و به بررسی موضوعات بپردازند. 

برای دریافت سوالات می توانید به لینک زیر مراجعه کنید.

دانلود سوالات IYPT 2012

امیدوارم همیشه موفق و موید باشید.


موضوعات مرتبط: تورنمنت بین المللی فیزیکدانان جوان (IYPT)

پنجشنبه چهاردهم اردیبهشت 1391 :: 22:12 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
پنجشنبه چهاردهم اردیبهشت 1391 :: 19:40 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
پنجشنبه چهاردهم اردیبهشت 1391 :: 19:39 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
پنجشنبه چهاردهم اردیبهشت 1391 :: 19:37 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
چهارشنبه سیزدهم اردیبهشت 1391 :: 22:42 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
چهارشنبه سیزدهم اردیبهشت 1391 :: 22:39 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
شنبه بیست و ششم فروردین 1391 :: 22:50 ::  نويسنده : مجید ورشاوی



دلیل هر یک از پدیده های زیر را بیان کنید:

الف) کلمه آمبولانس را در جلوی آن وارونه می نویسند.

ب) در پیچ جاده ها آینه محدب بکار می برند.

ج) از یک آینه مقعر می توان بعنوان کوره آفتابی استفاده کرد.

1

جملات زیر را تکمیل کنید:الف) اگر پرتوهای بازتاب یکدیگر را قطع کنند تصویر..............خواهد بود.

ب) اگر جسم روی مرکز آینه مقعر باشد بزرگنمایی آینه برابر ........ است.

ج) کاربرد آینه مقعر  در ...............می باشد

2

 جسمی جلوی  یک  آینه  تخت قرار دارد.شکل را رسم کرده  وخصوصیات تصویر را بنویسید.

3

یک آینه کروی از  جسمی که در مقابل آن قرار دارد  تصویری مجازی و 2 برابر جسم می دهد . اگر فاصله جسم ازآینه 20 cm باشد الف) محل تصویر؟

ب) نوع آینه                                        ج) فاصله کانونی آینه  

   د) فاصله جسم از تصویر                      ه) شکل را رسم کنید.

4

جسمی به طول 5cm  را در فاصله 12 cm  از یک آینه مقعر  به  شعاع انحنای 20 cm  قرار می دهیم تعیین کنید: الف) نوع تصویر                               ب) اندازه تصویر   ج) فاصله جسم و تصویر از هم

5

جسمی را در فاصله 48 cm  از  یک آینه محدب به فاصله کانونی 24 cm قرار می دهیم

تعیین کنید: الف) محل تصویر                      ب) اگر طول جسم 4 cmباشد طول تصویر چقدر است؟                                          ج) بزرگنمایی آینه چقدر است؟

6

جسمی مقابل یک آینه مقعرکه فاصله کانونی آن 15cm  است قرار دارد.اگر فاصله جسم تا آینه 30cm باشد :

 

الف) فاصله تصویر تا آینه چقدر است؟                         ب) نوع تصویر چیست (چرا)؟

 

ج) اگر طول جسم 4 cm  باشد طول تصویر چقدر است  ?       

7

صفحه ای به قطر 20 cm  مقابل یک چشمه نور نقطه ای قرار دارد. اگر فاصله دیوار تا چشمه نور برابر 1 m  باشد و فاصله صفحه تا چشمه نور برابر 40 cm  باشد قطر سایه روی دیوار چقدر است؟

8

به وسیله یک آینه کروی به فاصله کانونی 20 cm  از یک جسم تصویری مجازی و بزگتر در فاصله 60 سانتی متری ار آینه ایجاد شده است. الف) فاصله جسم تا آینه

ب) بزرگنمایی آینه          ج) نوع آینه        د) فاصله جسم تا تصویر

9

می خواهیم از نوشته های یک کتاب تصویری درشت روی پرده ای بیندازیم چه آینه ای بکار ببریم و صفحه کتاب را در چه ناحیه ای از محور اصلی قرار دهیم؟

10

در یک آینه محدب با بزرگنمایی یک دوم , فاصله جسم و تصویر از هم30 cm است.مطلوبست:الف)  فاصله تصویرتا آینه             ب) فاصله جسم  تا آینه

ج) فاصله کانونی آینه                 

شنبه بیست و ششم فروردین 1391 :: 22:44 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

تعریف: 

اگر تابش از محیط غلیظ با ضریب شکست بالا بر محیط رقیق با ضریب شکست پایین صورت گیرد (n1>n2) بنابراین قانون اسنل با این شرایط ، مبهم می شود. زیرا 
(sin r=n1/n2 sin i) که در آن(1< n2/1n) بنابر این احتمال دارد، برای i های بزرگ sin r بزرگتر از واحد شود. پس یک زاویه بحرانی تعریف می کنیم که حد بیشینه sin r را به ما دهد که برابر واحد یا زاویه اش r=90 هست.


یعنی به ازای sin r=1 خواهیم داشت زاویه حد (c=i) را که از رابطه زیر یافت می شود: (c=arcsin n2/n1) 
به عنوان مثال اگر تابش از هوا بر شیشه باشد داریم:n=1.5 بنابراین درجه c~41 خواهد شد. بهتر است بدانید کهc از کلمه لاتین Critical به معنی بحرانی اخذ شده است.



مفهوم فیزیکی: 

زاویه شکست نود درجه (90) بدان معنی است که پرتوی عبوری از مسیری قائم بر خط عمود (موازی فصل مشترک دو محیط)خواهد داشت به عبارتی در زوایای بزرگتر از C ، عبوری بر محیط دوم نخواهیم داشت.



کاربرد های زاویه حد: 

جهت کنترل مسیر نور های خروجی و هدایت آنها بر فصل مشترک محیط ها در دستگاه های نوری از این مفهوم استفاده می شود.

سیستم هایی که در آنها تابش های شعاعی مطرح است و فصل مشترک محیط ها شعاع های کرات فرضیی می باشد که مؤلفه های نور خروجی در مسیر شعاع کرات قرار می گیرد و مسأله تقارن شعاعی پیدا می کند و از حالت سه بعدی به تک بعدی تبدیل شده کمیات مربوط به نور از جمله شدت، طول موج ، سرعت نور و.... اندازه گیری و محاسبه می گردد.

موادی که دارای ضریب شکست مجهولی هستند می توانیم آنها را در فصل مشترک با یک ماده با ضریب شکست معلوم تنظیم نماییم و سیستم را درحالت زاویه حد تنظیم نموده و ضریب شکست محیط مجهول و از روی آن تمام خواص نوری آن محیط را بدست آوریم. (n=sin c) که در آن c زاویه حد و n ضریب شکست نسبی بین دو محیط می باشند.

در اکثر دستگا های نوری از زاویه حد و زاویه بروستر بهره می گیرند از جمله از این سیستم ها تلسکوب های نوری ، فاصله یاب های نوری ، بیناب سنج ها ( طیف سنج ها )، تداخل سنج ها و...را می شود نام برد. 
برخی زاویه سنج ها را بر حسب زاویه حد کالیبره نموده اند. و نیز سیستم های خودکار (اتوماتیک) را نیز طوری تنظیم می کنند که وقتی زاویه حد بر قرار شد سیستم قطع یا وصل شود به عبارتی سیستم کنترلی زاویه داری را بر روی دستگاه ها سوار می کنند تا همانند بمب های که همانند بمب های اتمی که از روی ساعت تنظیم می شوند اینجا نیز تنظیم با زاویه حد است این نوع کنترل سیستم ها را سویچ زنی بحرانی گویند.
 


طبقه بندی: مقالات فیزیک، فیزیک نور، 
برچسب ها: زاویه، حد، حد زاویه، زاویه حد، زاویه ی حد، کاربرد های زاویه ی حد، استفاده های زاویه ی حد، تعریف زاویه ی حد، مفهوم زاویه ی حد، 

سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:34 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

حركت شتابدار با شتاب ثابت :

شتاب متوسط :

تغييرات سرعت نسبت به زمان را شتاب متوسط گويند .و با نشان مي دهند .

توضيح :

 سرعت متوسط را با را بطه DX/Dt تعريف كرديم. يعني : ولي اگر سرعت ثابت نباشد، آنوقت ما شتاب داريم . يعني : ميزان جابجايي در زمانهاي مساوي ديگر برابر نيست .

خب ، ما چه وقت احساس شتاب ميكنيم ؟

  1. زمانيكه روي پدال گاز فشار مي دهيم.

  2. وقتيكه ترمز مي كنيم

  3. وفتيكه حول يك ميدان در حال دور زدن هستيم

  4. از سرسر داريم ليز مي خوريم

  5. و.......

واحد شتاب متر بر مجذور ثانيه است .m/s2

:داريم a

:ميدانيم كه

 

نكتههميشه بخاطر داشته باشيد كه سرعت نهايي از سرعت اوليه كم مي شود . پس اگر V2-V1 مثبت بود ، پس شما شتاب مثبت داريدو اگرمنفي بود ، شتاب مورد نظر منفي است.

عوامل ايجاد كننده شتاب:

1- تغيير در سرعت

 

 

2- تغيير در جهت حركت

سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:33 ::  نويسنده : مجید ورشاوی


چون جسم ساكن جابجايي ندارد و سرعت آن همواره صفر مي باشد ؛ پس :

 

 

 

 

 

 

 

حركت مستقيم الخط يكنواخت

تعريف : حركتي است كه در آن همواره سرعت متحرك داراي اندازه و جهت ثابت باشد. يعني :
نكته12 :  در اين نوع حركت سرعت متوسط با سر عت لحظه اي برابر است .

 

 

 

شيب نمودار مكان زمان چنين حركتي كه همان سرعت است ؛ همواره ثابت خواهد بود.

 

 

 

 

 

طريقه محاسبه معادله حركت يكنواخت :

 

اثبات :

 

داريم :

اگر فرض كنيم كه :

آنگاه :

در اين معادله :

 X = جابجايي نهايي 

 V = سرعت

 t = زمان 

X0 = جابجايي اوليه

  است.

توجه :درجه معادله فوق نسبت به زمان يك است.
سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:32 ::  نويسنده : مجید ورشاوی


سر عتي كه متحرك در هر لحظه دارد.اين سرعت را با V نشان مي دهند .

توجه : كيلومتر شمار ماشين سرعت لحظه اي را نمايش مي دهد .

نمودار سرعت - زمان در حركت بر روي يك خط راست :

چون سرعت متحرك همواره در حركت روي خط راست ( يكنواخت ) همواره ثابت است ؛ اذا نمودار آن خط راستي موازي با محور زمان خواهد بود (يك خط افقي )

نكته9 : در اين نوع حركت ، با گذشت زمان ، سرعت متحرك همواره ثابت است .

 

 

نكته10 :  در حركت يكنواخت ( روي يك خط راست ، با سر عت ثابت ) مساحت زير نمودار سرعت – زمان ، تغيير جابجايي متحرك را مشخص ميكند .
مساحت زير نمودار = v.t   ==>  x=v.t

 

 

نكته11 : شرط رسيدن دو متحرك در يك مسير مستقيم الخط با يك اختلاف زماني ، اين است كه :XA=XB باشد .

 

 

مثال :

معادله حركت متحرك A : XA=-t +3 و معادله حركت متحرك B : XB=-2t –6 مي باشد .اين دو متحرك پس از جند ثانيه به هم مي رسند ؟

XA=XB

-t+3=2t-6  ==»  -3t=-9  ==»  t=3s

 

سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:31 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

اتومبيلي در هنگام رفت فاصله بين دو شهر را كه 60 كيلومتر است را در مدت 20 دقيقه طي مي كند .همين اتومبيل در هنگام برگشت اين مسير را در مدت 25 دقيقه بر مي گردد. مطلوبست :

الف ) سرعت متوسط در حالت رفت .

ب) سر عت متوسط در حالت برگشت

ج ) سرعت متوسط در حالت رفت و برگشت

حل :

كل x=60 Km

رفت t1=20 " =20/60=1/3 h

برگشت t2=25 " =25/60=5/12 h

حل الف)

 

حل ب)

حل ج)

چون متحرك به محل اول برگشته است
مسئله 2 :

متحركي 3/2 مسيري را با سرعت 10 متر بر ثانيه و بقيه را با سرعت 20 متر بر ثانيه طي مي كند.سرعت متوسط متحرك چند متر بر ثانيه و چند كيلومتر بر ساعت است ؟

 

 

ابتدا لا زم است زمان در هر قسمت از مسير محاسبه شود:

 

 

 

 

 

 

لذا خواهيم داشت :

 

 

 

سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:29 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

 

نكته5 : هر گاه متحركي يك مسيري را برود و دو باره به مكان اوليه اش باز گردد ؛ جابجايي آن صفر خواهد شد.

 

مسئله 2 :

متحركي مطابق شكل از نقطه A حركت و سپس به نقطه B رسيده و پس از آن به نقطه C مي رسد . مطلوبست مسافت و جابجايي آن.

 

سرعت متوسط :

تغييرات جابجايي متحرك نسبت به زمان طي شده را سرعت متوسط گويند.

 

نكته6 : هميشه توجه داشته با شيد كه سرعت متوسط يك كميت برداري است و مقدار آن همواره با جهت ΔX معنا پيدا مي كند.

 

واحد سرعت در سيستم SI متر بر ثانيه است
نكته7 : براي تبديل واحد سرعت از متر بر ثانيه به كيلو متر بر ساعت يا بلعكس بتر تيب زير عمل مي كنيم .

 

مثال :

90Km/h چند متر بر ثانيه است ؟

مثال :

10m/s چند كيلومتر بر ساعت است ؟

سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:28 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

 

نكته3 : بردار مكان يك ذره ؛ به مبدا مختصات بستگي دارد ولي بردار جابجايي ؛ به مبدا مختصات بستگي ندارد .

 

مسافت طي شده :

فاصله اي است كه يك متحرك طي مي كند .

هما نگونه كه در شكل مقابل ملا حظه مي نماييد ، بالگرد ، ابتدا مسافت 20 متر ، سپس مسافت 50 متر و در انتها مسافت 40 متر را طي مي نمايد .حال داريم :

مسافت طي شده :

 20+50+40 =110 m

جابجايي بالگرد= طول بردار جابجايي   =78متر

نتيجه :

جابجايي «== مسافت طي شده

 

مثال :

 متحركي از نفطه A شروع به حركت مي كند تا به نقطه D مي رسد . مسافت و جابجايي آن را حساب كنيد

مثال :

در شكل روبرو مسافت طي شده و بردار جابجايي متحرك را حساب كنيد .

 

نكته4 : مسا فت طي شده يك كميت نرده اي است . يعني فـقط مقدار دارد ( جهت ندارد ) ولي بردار جابجايي يك كميت برداري است .يعني هم جهت دارد هم بزرگي

 

مسئله 1 :

اتومبيلي يك مسير دايره اي شكل به شعاع 100 متر را دور مي زند .

الف ) مسافتي را كه اتومبيل در نيم دور مي پيمايد چقدر است ؟

ب) بزرگي جابجايي در يك چهارم دور چقدر است ؟ و جهت آن ؟

ت) بزرگي جابجايي در يك دور كامل چقدر است ؟

د) بزرگي جابجايي اتومبيل در نيم دور چقد ر است ؟ و جهت آن ؟ (عدد را 3.14 فرض كنيد)

حل الف ):

حل ج ) :

بزرگي جابجايي در يك دور كامل = R=0

حل د) :

بزرگي جابجايي در نيم دور = 100m+100 m =200m

سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:26 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:22 ::  نويسنده : مجید ورشاوی


 

 

هرگاه دو جسم با دمای متفاوت در تماس با یك ‌دیگر باشند،‌دمای آن‌ها تغییر می‌كند‌. این تغییر دما تا جایی ادامه دارد كه دمای هر دو جسم یكسان شود. این دما را دمای تعادل دو جسم می‌نامند‌ دو جسم، هنگامی با یك ‌دیگر در تعادل گرمایی هستند كه اگر در تماس كامل با یك ‌دیگر قرار گیرند‌. دمای آن‌ها تغییری نكند‌



 

 

 

 

 

 

به عنوان مثال یك سكه را روی شعله گرفته و آن را گرم می‌كنیم‌. سپس آن را داخل یك ظرف آب می‌اندازیم‌. در ابتدا دمای سكه بالاتر از دمای آب است‌. اما پس از گذشت مدتی، دمای سكه و آب یكسان می‌شود‌

 

 

 

 


سه شنبه بیست و دوم فروردین 1391 :: 23:10 ::  نويسنده : مجید ورشاوی


در مثال درس قبل، به نظر شما كاهش دمای سنگ و افزایش دمای دست تا چه زمانی ادامه می ‏یابد؟ آیا تا ابد انرژی از سنگ به دست منتقل می ‏شود؟

اگر جواب شما منفی است فكر می ‏كنید چه چیزی باعث می ‏شود كه دیگر انرژی از سنگ به دست منتقل نشود؟

بعضی از افراد وقتی برای رفتن به جایی عجله دارند و از طرفی یك چایی داغ انتظار آن ها را برای خورده شدن می‏ كشد! كمی آب معمولی به چایی اضافه می ‏كنند. چرا؟

تعادل گرمایی و دمای تعادل

نعل بندان قبل از اینكه نعل داغ را به پای اسب بزنند آن را وارد آب كرده و بعد به پای اسب می‏ زنند. چرا؟

چرا معمولاً در تابستان مردم در داخل پارچ آب قالب یخی می ‏اندازند؟


آزمایش کنید.

 برای سادگی اجازه دهید دو ظرف آب با دماهای مختلف را بررسی كنیم.

نصف یك لیوان آب خنك در یك فلاسك بریزید و یك سنگ را چند دقیقه‏ای روی شعله قرار دهید تا خوب داغ شود. دست خود را به سنگ بزنید تا داغی آن را حس كنید. سپس آن را داخل فلاسك بیاندازید. بعد از یك دقیقه سنگ را خارج كنید.

الف) آیا دمای سنگ و آب تفاوت قابل توجّه با هم دارند؟

ب) آیا داغی سنگ نسبت به حالت قبل از انداختن در فلاسك كاهش یافته است؟

ج) آیا آب فلاسك گرمتر شده است؟


در مثال های قبل و آزمایش اخیر مشاهده می ‏كنیم كه گرما از یك جسم به جسم دیگر منتقل می ‏شود و در اثر انتقال گرما، دمای جسم گرم پایین می ‏آید و دمای جسم سرد افزایش می ‏یابد. این فرآیند آنقدر ادامه می ‏یابد تا دو جسم به دمای یكسان برسند كه به آن دمای تعادل و به این حالت تعادل گرمایی می ‏گویند.

بنابراین دو جسم وقتی در تعادل گرمایی هستند كه بین آن ها هیچ گرمایی مبادله نشود.

در فیلم زیر ظرف آب گرمی را مشاهده می ‌كنید. دماسنج رقمی اندازه دمای ظرف آب را نشان می ‌دهد. به تدریج مقداری آب سرد به داخل ظرف گرم اضافه می ‌كنیم. در هر مرحله به دمای تعادل توجّه كنید.

برای مشاهده فیلم روی شکل زیر کلیک کنید.

در فیلم زیر دمای نهایی میله گداخته چقدر خواهد بود؟ آیا تقریباً برابر دمای دیگ است؟

برای مشاهده فیلم برروی شکل زیر کلیک کنید.

آزمایش کنید.

نصف لیوان آب خنك ١٠ درجه سانتیگراد و نصف لیوان آب داغ ٩٠ درجه سانتیگراد را در یك فلاسك بریزید. بعد از یك دقیقه دمای آب را اندازه بگیرید. مقدار دمای جدید را با دماهای قبلی مقایسه كنید. دماسنج را در جاهای مختلف آب داخل فلاسك قرار دهید آیا دمای اندازه‏ گیری شده در جاهای مختلف با هم متفاوت است؟

 به عدد نشان داده شده توسط دماسنج فكر كنید. چه تعریفی برای مقدار نشان داده شده توسط آن مناسب است؟

 

جهت مشاهده مطالب مرتبط با گرما و ترمودینامیک اینجا را کلیک کنید.

 

مرکزیادگیری سایت تبیان - تهیه: محسنی

تنظیم: سمیرا بادامستانی

یکشنبه ششم فروردین 1391 :: 15:3 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
سلام

پسر هایی که فیزیک پایه۱و۲ را ندارند برای تکلیف عید از مبتکران یا مرات استفاده کنند.

سه شنبه نهم اسفند 1390 :: 22:21 ::  نويسنده : مجید ورشاوی


از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری, جستجو

گرمای نهان (به انگلیسی: Latent heat) گرمایی است که ماده در هنگام تبدیل از حالتی به حالت دیگر از دست داده و یا جذب می‌کند. نام دیگر گرمای نهان «گذار فازی» است. این لفظ در سال ۱۷۵۰ میلادی توسط جوزف بلک برگزیده شد. این کلمه از لفظ لاتین Latere به معنای پنهان کردن گرفته شده است. اکنون این لغت به آنتالپی تبدیل نیز تعبیر شده است.

اثر گرما در چنین دگرگونی هایی برگشت پذیر است. گرمای جذب شده توسط یک جامد در هنگام مایع شدن در نقطه ذوب را گرمای نهان ذوب و گرمای جذب شده توسط یک مایع برای تبدیل شدن به بخار در فشار یک اتمسفر و در نقطه جوش را گرمای نهان تبخیر می‌گویند. این تغییر زمانی که تغییر فاز جامد به مایع داریم گرماگیر و در جهت عکس گرماده است. برای مثال در اتمسفر زمانی که یک مولکول آب از سطح آب بخار می‌شود، انرژی توسط مولکول‌های آب به بستهٔ هوایی با دمای کمتر منتقل می‌گردد. این بستهٔ هوایی آب بخار شدهٔ بیشتری نسبت به اطراف خود دارد. از آنجایی که باید بر نیروهای جاذب بین ذرات آب غلبه کنیم، مرحلهٔ تبدیل یک بستهٔ آبی به یک بستهٔ بخاری نیازمند گرفتن انرژی است. اگر آب بخاری فشرده شده و به شکل مایع یا جامد تبدیل گردد، انرژی ای که قبلاً برای تبخیر شدن گرفته شده بود بصورت گرمایی محسوس آزاد می‌شود. انرژی زیاد آنتالپی انقباض بخار آب موجب می‌گردد که بخار آب از آب جوش در گرمادهی بهتر باشد.

معادلهٔ گرمای نهان ذوب به این صورت است : Q = mL

  • Q:مقدار انرژی دریافتی یا آزاد شده هنگام تغییر فاز ( ژول )
  • m: جرم مادهٔ مورد نظر
  • L: گرمای نهان ویژهٔ یک مادهٔ مشخص ( J/kg )

گرماهای نهان را معمولاً بر حسب واحد ژول بر مول می سنجند. گرماهای نهان انتروپی‌های تغییر فاز هستند.

محتویات

[ویرایش] جدول گرماهای نهان

گرماهای نهان و تغییر فاز دمای شاره‌های عمومی و گازها
ماده گرمای نهان
گداخت
J/g
نقطه
ذوب
°C
گرمای نهان
تبخیر
J/g
نقطه
جوش
°C
الکل اتیلیک ۱۰۸ -۱۱۴ ۸۵۵ ۷۸٫۳
بخار امونیاک ۳۳۹ -۷۵ ۱۳۶۹ -۳۳٫۳۴
دی‌اکسید کربن ۱۸۴ -۵۷ ۵۷۴ -۷۸
هلبوم     ۲۱ -۲۶۸٫۹۳
هیدروژن ۵۸ -۲۵۹ ۴۵۵ -۲۵۳
سرب[۱] ۲۴٫۵ ۳۷۲٫۳ ۸۷۱ ۱۷۵۰
نیتروژن ۲۵٫۷ -۲۱۰ ۲۰۰ -۱۹۶
اکسیژن ۱۳٫۹ -۲۱۹ ۲۱۳ -۱۸۳
تولوئن   -۹۳ ۳۵۱ ۱۱۰٫۶
تربانتین     ۲۹۳  
آب ۳۳۴ ۰ ۲۲۶۰ ۱۰۰
سه شنبه هجدهم بهمن 1390 :: 21:17 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
سه شنبه هجدهم بهمن 1390 :: 21:16 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
سه شنبه هجدهم بهمن 1390 :: 21:12 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
چهارشنبه دوازدهم بهمن 1390 :: 22:3 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

 نه به وسایل زیادی احتیاج دارید، نه به مهارت و توانایی خاصی. توصیه می کنم شما هم یکی از این بومرنگ ها برای خودتون درست کنید. خیلی کیف میده!

آموزش ساخت بومرنگ در 5 دقیقه

۱- اول از همه باید یک عدد پره آنتن پیدا کنیم. پره آنتن چیه دیگه؟!

کندن پره از آنتن

خب ببینید هر آنتی یکسری پره داره (معمولا ۱۸ تا) که من بهشون میگم پره آنتن و در عکس بالا مشخصه. ما یکی از اینا می خوایم. (یکی کمه البته، دو سه تا هم به عنوان یدکی داشته باشید!)

حتما هم لازم نیست از آنتن خونتون بکنید، خیلی جاها پیدا میشه، مثلا من خودم چند تاشو توی کوچه گیر آوردم! :)

اصل بومرنگ ما همینه! الان می تونید پرتابش کنید، ولی خب اگه یکم دیگه حوصله دارید، بیاید رنگش کنیم و کارمون رو حرفه ای تر جلوه بدیم!

رنگ زدن بومرنگ با اسپری قرمز

اسپری قرمز (رنگ هیجان!) رنگ رو بردارید و رنگ بزنید. بعد کمی صبر کنید تا رنگ خشک بشه. حالا خیلی بهتر شد!

بومرنگ قرمز کامل شده و آماده روی لبه دیوار

یک محیط باز پیدا کنید و با تمام قوا بومرنگ رو پرتاب کنید و لذت ببرید! یک فیلم کوتاه Gif هم از نحوه عملکردش آماده کردم که می تونید اینجا ببینید.

اخطار: به هیچ وجه بومرنگ رو توی خونه و محیط های بسته پرتاب نکنید.

چهارشنبه دوازدهم بهمن 1390 :: 22:1 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

مواد و وسایل لازم

  • مقوای سفت
  • یک کتاب
  • یک مداد

روش آزمایش

طرح یک بومرنگ را (طبق شکل) روی مقوا بکشید و آن را ببرید .
یک تکه مقوا روی کتاب قرار دهید .
کتاب را تا حد امکان بالا ببرید بی آنکه بومرنگ بیفتد.
مداد خود را در راستای لبه کتاب به سوی بوم رنگ بالا بکشید. منظور این است که
طوری به بومرنگ ضربه بزنید که در جهتی که کتاب قرار دارد رو به بالا به پرواز در آیید .

img/daneshnameh_up/a/a4/mz34.jpg


هر چه کتاب سر بالاتر باشد نتیجه بهتر خواهد بود.
مشاهده می شود که بومرنگ بالا می رود بر می گردد و جلو پای شما سقوط می کند.

نتایج آزمایش

بومرنگ هنگام بالا رفتن می چرخد . همراه با کاهش سرعت حرکت رو به بالای آن نیروی گرانش جهت حرکت آن را تغییر می دهد و آن را به سوی شما می آورد.
سه شنبه یازدهم بهمن 1390 :: 22:59 ::  نويسنده : مجید ورشاوی

وسایل لازم:
 5/0متر نخ- 1 گلوله ی آهنی- دو قطعه آهنربا
شرح آزمایش:
در این آزمایش یک اونگ ساده وجود دارد که به وسیله ی آهنربا کاری کرده ام که این آونگ نوسانات دایمی داشته باشد. در این آونگ همیشه آونگ از مکانی که رها شده در طرف دیگر به آن اندازه بالا نمی آید زیرا مقداری از انرژی آن در راه در اثر اصطکاک با هوا تلف می شود. ما این انرژی تلف شده را به وسیله ی آهنربا دوباره به آن می دهیم در نتیجه این آونگ دایما نوسان می کند.(در هر دو طرف گلوله آهنی توسط آهنربا جذب می شود و قطب های N و S آهنربا در این آزمایش اهمیت ندارد.)   
 
با تشکر از زحمات شما
سید رضا صالحی

4 attachments Scan and download all attachments View all images

DSC_0097.JPG
345K View Scan and download

DSC_0094.JPG
352K View Scan and download

DSC_0093.JPG
347K View Scan and download

DSC_0095.JPG
351K View Scan and download

  عبارتهای  زیر را کامل کنید ؟ ( 1 نمره )

-       یک میکرو متر برابر  ........................... متر است .

-       .........................................  مقداری که یک وسیله می تواند اندازه بگیرد  دقت اندازه گیری با آن وسیله می نامند .

-        یک نیوتن نیرویی است که زمین به یک جسم ........................................... وارد می کند .

-        آبی که در پشت سد جمع شده است انرژی .................................................. دارد .  

 

2-   جرم میلاد روی زمین  60 کیلو گرم است . ( 2 نمره )

الف) وزن میلاد روی زمین چند نیوتن است ؟

ب) اگر رژیم بگیرد آیا وزنش تغییر می کند ؟ چرا ؟

ج) میلاد به سیاره ای رفته که شتاب جاذبه اش          شتاب جاذبه ی

زمین است . بلند کردن یک سنگ20 کیلو گرمی در آن جا راحت تر است

 یا روی زمین ؟ چرا ؟

د) میلاد رفته بالای برج میلاد ایستاده آیا وزن اش تغییر می کند ؟ چرا ؟

 

3- با توجه به شکل مقابل پاسخ دهید ؟ ( 25/2 نمره )

الف) هر یک از مواد زیر دارای چه نوع انرژی می باشد .

1-چکش در حال افتادن ...............................................

2-فنر کشیده شده .............................................

3-موشک در حال پرواز در آسمان  ...............................................

 

ب) انرژی پتانسیل چکش (1 ) بیشتر است یا موشک درحال پرواز ؟ چرا ؟

پ)کدام یک انرژی جنبشی بیشتری دارند؟ 1 یا  3  ؟ چرا ؟

 

4-در هر یک از شکل های زیر نیرو موجب چه تغییری می شود .( 5/0 نمره  )

 

 

5- در شکل مقابل یک ولت سنج و یک آمپر سنج

 را می بینید - دقت اندازه گیری و مقدار اندازه

گرفته شده درهر مورد را بنویسیدد .( 1 نمره)

 

        آمپر سنج                 ولت سنج

----------------      ---------------

----------------      ---------------

 

6- در شکل زیر موارد خواسته شده چه تبدیل انرژی صورت می گیرد . ( 2 نمره )

 

--------------------- : بخاری برقی

--------------------- : فتو سنتز

--------------------- : خورشید

--------------------- : ژنراتور

7- درستی یا نادرستی عبارتهای زیر را تعیین کند . ( 1 نمره )

- ( )  نیرو همواره موجب حرکت اجسام می شود .

- (  )  وقتی اصطکاک وجود دارد قانون پایستگی انرژی برقرار نیست زیرا مقداری از انرژی هدر می رود .

- (  ) بین هر دو جرم نیروی جاذبه وجود دارد و آنها را به سوی یکدیگر جذب می کند .

- ( ) وزن یک کمیت فرعی است .

 

8- هر یک از شکل های زیر علامت اختصاری چیست ؟ ( 75/0 نمره )

 

9- وقتی بستنی می خوری هر 1 گرم بستنی 3/9 کیلوژول انرژی در بدن شما ایجاد می کند . اگرنیم کیلو بستنی بخوری چند کیلو ژول انرژی در بدنت ایجاد می شود ؟ ( وقتی بستنی می خوری مواظب وزن ات باش ! ) ( 5/0 نمره )

 

10- می دانیم که توان برابر است با نیرو ضرب در سرعت فرمول را بنویس .

توان = Power

نیرو = Force

سرعت = velocity

 

11-در تحقیقی تعدادی سر باز مورد آزمایش قرار گرفتند تا مشخص شود دمای هوا بر  مسافتی که آنان می توانند درهر ساعت طی کنند چه اثری دارد . نتایج بدست آمده در جدول زیر یادداشت شده است . ( 2 نمره )

دمای هوا (  C   )

مسافت طی شده در هر ساعت ( km  )

10

8

13

2/7

15

6

20

5/4

20

1

 

-       آیا مسافت طی شده متغییر مستقل است ؟ چرا ؟

-       بهترین نمودار را رسم کنید .

-       چه نتیجه ای از نمودار می گیرید .

12- یک ترازوی دو کفه ای با تعدادی وزنه که در شکل نشان داده شده است .در اختیار داریم و با آن جرم یک قطعه پنیر را اندازه گیری می کنیم . ( 5/1 نمره )

 

الف) جرم قطعه پنیر چند گرم و چند میلی گرم است ؟

 

ب) باتوجه به وزنه  های داده شده دقت اندازه گیری این ترازو تا چقدر میتواند باشد .

 

ج) بیشترین جرمی که ترازو می تواند اندازه گیری کند چقدر است ؟

 

د) آیا جرم یک کمیت اصلی است ؟ چرا ؟

 


جمعه دوم دی 1390 :: 22:5 ::  نويسنده : مجید ورشاوی
دوستان عزیز ضمن تشکر تا اطلاع ثانوی در این وب هیچ گونه مطلبی در مورد فیزیک تیزهوشان دوم

ارائه نخواهد شد

<< مطالب جدیدتر    ........   مطالب قدیمی‌تر >>


 
 
تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است |طراحی : پیچک
 
  • مرکز متن
  • غاز
  • قالب بلاگفا
  •